مراقبت از پاهای بیماران دیابتی ادامه مطلب

مراقبت از پاهای بیماران دیابتی

مراقبت از پاهای بیماران دیابتی :

 

دیابت دو مشکل اساسی برای پاهای بیماران ایجاد می کند . اول این که شبکه اعصاب پاهای بیمار دچار آسیب و تخریب می شود . دوم این که جریان خون در پاها کاهش می یابد . با تخریب و انحلال شبکه عصبی پاها ، حس درد در پاها کم می شود ، بنابراین کف پاهای بیمار تاول می زند بدون این که بیمار از آن آگاه شود و به آن پی ببرد . از سوی دیگر به علت باریک و تنگ شدن عروق ، گردش خون پاها کم می شود و خراش و زخم کوچک کف پاها و زیر جوراب بهبود نمی یابد و به سرعت تبدیل به تاول می گردد و پیشرفت می کند که مشکل بزرگی برای پاهای بیمار است .

 

معاینه روزانه پاها ی بیمار دیابتی :

 

بیمار مبتلا به دیابت هر روز باید پاهای خود را نگاه و با دست آنها را لمس کند . اگر قسمتی از پاهای خود را نمی تواند ببیند و لمس کند ، از دیگران بخواهد که پاهای او را نگاه و لمس کنند . اگر تغییرات به شکل پینه مشاهده شد به آنها توجه کند و به پزشک مراجعه نماید .

اگر خراش ، بریدگی ، تاول ، جداشدگی پوست ، چین و چروک ، قرمزی یا خطوط قرمز و تورم در پاهای خود دیدید ، یا اگر یک پای شما رنگ پریده یا قرمزتر یا سیاه تر از پای دیگر شماست ، هرچه زودتر نزد پزشک خود بروید .

پاهای خود را تمیز و خشک نگه دارید :

 

پاها را هر روز با آب نیمه گرم بشویید . قبل از شستن ، دمای آب را با دماسنج اندازه بگیرید . دمای آب نباید بیش از ۳۲ درجه سانتیگراد باشد . راه دیگر این است که پارچه کوچکی را در آب فرو ببرید و روی قسمت های حساس بدن مانند صورت ، گردن یا مچ دست خود بگذارید و گرمی آن را حس کنید و اگر مناسب بود پاهای خود را با آن بشویید .

پاهای خود را با آب نیمه گرم ماساژ دهید و با پارچه یا لیف نرم یا اسفنج و صابون ملایم بشویید . سپس با گذاردن پارچه نرم و خشک روی پاها ، آنها را آرام و نرم خشک کنید نه با سفتی و خشونت و تندی ، زیرا ممکن است پوست پاهای شما هنگام خشک کردن خراشیده شود . همچنین بین انگشتان پای خود را به آرامی و ملایمت خشک کنید تا از رشد قارچ بین انگشتان جلوگیری شود .

 

پوست پاهای خود را نرم و مرطوب نگه دارید :

 

از آنجا که بیماری دیابت موجب آسیب و تخریب رشته های عصبی پاها می شود ، پوست پاها کمتر از افراد دیگر عرق می کند ، بنابراین پوست خشک می شود . خشکی پوست موجب عفونت ، خراش و خراشیدگی پاها می شود . برای جلوگیری از خشکی و ترک خوردن پوست ، بیماران دیابتی باید از کرم های مرطوب کننده استفاده کنند و پوست پاهای خود را همیشه نرم و مرطوب نگه دارند .

 

جوراب های تمیز و سالم و مناسب بپوشید :

 

جوراب ساخته شده از الیاف مصنوعی از تعریق پوست پاها جلوگیری می کند یا میزان آن را کاهش می دهد ، از این رو پوست پاها را خشک می کند و برای بیماران دیابتی مناسب نیست . جوراب های کلفت ، زبر ، تنگ ، وصله و پینه شده و نیز جوراب هایی قالب پا نمی شود ، برای این بیماران مناسب نیست ، زیرا موجب تحریک ، خراشیدگی ، فشردگی و زخم شدن پاها می شود .

 

ناخن های خود را با دقت بگیرید :

برای گرفتن ناخن های پاها ، ابتدا آنها را با آب نیمه گرم بشویید . با یک مسواک نرم و صابون ملایم ناخن های خود را هم بشویید . سپس ناخن ها را با ناخن گیر از وسط بگیرید و بعد ناخن هایی که زبر و تیز هستند را سوهان بزنید به طوری که هیچگونه لبه تیز و تند نداشته باشد که پوست انگشتان دیگر را زخم کند . هنگام گرفتن ناخن ها مواظب باشید که پوست انگشتان خود را نبرید و اگر اطراف ناخن های انگشتان پای خود قرمزی یا ورم دیدید نزد پزشک خود یا متخصص پا بروید .

 

مشاوره با پزشک متخصص پا :

 

چون مواظبت از پاها و جلوگیری از زخم شدن آنها در بیماران دیابتی بسیار مهم است ، پزشک عمومی شما یا متخصص بیماری دیابت ممکن است برای راهنمائی و آموزش بهتر و بیشتر ، شما را نزد پزشکم متخصص پا بفرستد . متخصص پا ، دکتری است که تخصص او سلامت پاها و پیشگیری و درمان آسیب های پاست . وی شما را راهنمائی می کند که چگونه از پاهای خود مواظبت کنید و چطور ناخن های انگشتان پا را بگیرید . همچنین به شما خواهد گفت که آیا میخچه یا زگیل در پاهای خود دارید یانه ؟

و اگر دارید آن را درمان خواهد کرد . باید توجه داشت که اگر زخم بسیار کوچک پاها درمان نشود ، میتواند به سرعت به یک زخم وسیع تبدیل گردد و مشکلات زیادی را برای شما به وجود آورد .

 

ضایعات پوستی ، پینه ، میخچه و زگیل در پوست پاها :

 

اگر پای شما پینه بسته است ( سفتی و کلفت شدگی موضعی لایه شاخی روی پوست در اثر اصطکاک و فشار ) یا اگر میخچه دارد ( سفت و ضخیم شدگی پوست بین انگشتان پا در پی مالش های مکرر ) یا اگر دچار زگیل شده است ( ضایعه پوستی خشک و خشن و گرد که روی پوست برجسته می شود و به علت نوعی ویروس به وجود می آید ) ، یا اگر کیسه زلالی برآمده شده است ( برجستگی بین استخوان کف پا و بند اول انگشت شست پا ) ، هرگز با قیچی یا سوهان آنها را دست کاری نکنید و آنها را نبرید ، زیرا موجب زخهم شدن و عفونت پوست می شود . همچنین مواد مختلف شیمیایی سوزاننده روی آنها نگذارید . اگر چنین ضایعاتی در پاهای شما به وجود آمده است به پزشک خود یا به متخصص پا مراجعه نمائید تا او آنها را درمان کند .

 

کفشی بپوشید که پاهای شما را از آسیب و صدمه حفظ کند :

 

۱ . همیشه کفش به پا داشته باشید . اگر در خانه هستید ، دمپائی به پا کنید و دمپائی انتخاب کنید که محکم باشد . قبل از به پا کردن دمپائی یا کفش ، داخل آنها را خوب بررسی کنید تا مطمئن شوید که زائده یا برجستگی در دمپائی نباشد که انگشتان شما را زخم کند . هنگام به پا کردن دمپائی یا کفش ، آن را تکان دهید و مطمئن شوید که چیزی مانند سنگ ریزه یا شن داخل آنها نباشند و اگر هست آن را دور بیندازید . هر چیز سخت و سفتی که در کفش شما باشد ، چون متحرک است ، پا و انگشتان را زخم می کند .

۲ . کفشی انتخاب کنید که راحت و مدل آن طبی و مناسب باشد . چنین کفشی باید دارای خصوصیات زیر باشد :

بالای آن باید از چرم نرم ساخته شده باشد تا شکل پای شما را به خود بگیرد و هوا بتواند هنگام راه رفتن داخل آن جریان پیدا کند . اگر هوا به کفش شما داخل و از آن خارج شود ، پاهایتان کمتر عرق می کند و کمتر تحریک می شود .

جلوی کفش باید بسته باشد تا جلوی انگشتان پای شما را بپوشاند و آنها را از آسیب و صدمه حفظ کند .

پاشنه کفش باید کوتاه باشد تا راه رفتن مطمئن تر و راحت تر باشد و کمتر آسیب و گزندی به پاها برسد .

کف کفش باید نرم و انعطاف پذیر باشد ، یعنی از لاستیک های ابری ساخته شده باشد تا برای راه رفتن روزانه مناسب باشد . این نوع کفش ها ضربه های وارد شده به پاها را از بین می برد . کف کفش نباید لغزنده باشد .

بهتر است دو جفت کفش داشته باشید تا یک روز در میان آنها را بپوشید . چنین عادتی سبب می شود که کفش شما کاملا خشک شود و شکل دو لبه خود را به دست آورد . کفشی را که قبلا تر و خیس شده است به پا نکنید ، زیرا خیس شدن کفش آن را پر از چین و چروک می کند و این خود باعث تحریک و زخم شدن پاهای شما می شود .

 

آیا کفش شما برای پاهایتان مناسب است :

 

هنگام خریدن کفش مطمئن شوید که :

نوک کفش نیم سانتیمتر بلندتر از انگشت شست شما باشد . پهنای نوک کفش هم باید به حدی باشد که حرکت انگشتان شما را محدود نکند . در کفش فروشی ، هر دو لنگه کفش انتخاب شده را بپوشید و با آنها راه بروید . چنان چه ویژگی های فوق را داشت ، آنها را بخرید .

چون ممکن است عصر و شب پاها به طور طبیعی ورم کند ، اوایل شب کفش را بخرید تا با پاهای اندکی  متورم کفش را انتخاب کنید و حتی شب ها هم بتوانید با آنها آسوده و راحت راه بروید .

اگر یک پای شما کمی بزرگتر از پای دیگر است ، کفشی را انتخاب کنید که مناسب پای بزرگتر شما باشد .

اگر حس درد در پاهای شما کم شده است ، ممکن است قضاوت و ارزیابی شما از چگونگی و راحتی کفش درست نباشد ، بنابراین کفش را به خانه ببرید و حدود ۳۰ دقیقه آن را بپوشید و با ان راه بروید . سپس کفش ها را دراورید و پاهای خود را معاینه کنید . اگر قرمزی به چشمتان نخورد ، زمان پوشیدن کفش را به تدریج و هر روز تا یک ساعت افزایش دهید  . چنان چه مشکلی پیش نیامد آنها را بپوشید .

با بروز مشکل در پاها نزد پزشک بروید : بعضی از افراد دیابتی با آن که از پاهای خود به خوبی و به دقت مراقبت و مواظبت می کنند ، ممکن است دچار زخم پا شوند . گرچه هر خراش یا زخمی خود به خود و طی چندین روز یا یکی دو هفته بهبود می یابد و شما هم احساس می کنید که نیازی نیست نزد پزشک بروید ، ولی اگر زخم به جای بهبودی ، بزرگتر و گسترده تر یا عفونی شود ، باید بلافاصله به پزشک یا پزشک متخصص پا مراجعه کنید .

http://tandisbook.com/wp-content/uploads/2013/02/3d-book.gif   منبع : کتاب من و بیماری دیابت

تعداد بازدید: 111 تعداد دیدگاه: بدون نظر نویسنده: tandis تاریخ انتشار: دوشنبه ۲۶ مرداد ۹۴

اين وبسايت متعلق به انتشارات تندیس سپاهان ميباشد و تمامی حقوق آن محفوظ ميباشد .

×